БИШКЕК, 3-июл. — Sputnik. The New York Times, Süddeutsche Zeitung жана The Guardian сыяктуу дүйнөлүк басылмалар Кытайдын аймагына Кыргызстандын чек арасы аркылуу кирген туристтердин смартфондоруна тыңчылык үчүн программалар орнотулуп жатканы тууралуу иликтөө кылышкан.
Журналисттердин айтымында, мындай тиркемелерди Кытай чек арачылары туристтин смартфонун текшерүү үчүн колдонушат. BXAQ же Fēng cǎi (Фенг кай) деп аталган программалардагы вирустар телефондордогу байланыштарды, билдирүүлөрдү, чалуулар тизмесин, тиркемелер тизмесин жана аппараттын ээсинин соцтармактардагы аттарын көчүрүп алат. Алардан экстремисттик маанидеги материалдарды текшерип туруп, атайын серверге жөнөтүп, маалымат андан ары Кытай бийлигинин колуна тиет.
#Pekin est coutumier du fait pour assurer sa sécurité intérieure, #JingWang en est un exemple au #Xinjiang où il est utilisé pour surveiller les #Uighurs
— Rebecca Rambar (@RebeccaRambar) 2 июля 2019 г.
Cette fois, c'est #BXAQ (#FengCai)#Cybersecurity #China #malware #Cybersecurite #BXAQ #FengCai https://t.co/7Wlhg6i9fD pic.twitter.com/idfAE7pKdU
Иликтөөнүн жыйынтыгына караганда, тиркемелер азырынча Кытайга Кыргызстандын чек арасы аркылуу киргендердин гана телефонуна орнотулуп жатат. Маалымдалгандай өлкөгө "Эркечтам" көзөмөл өткөрүү бекети менен киргендер телефонду тыкыр текшерип жатышканына нааразы болушкан.
Туристтердин биринин айтымында, чек арачылар телефонду алып жатканда, смартфондон терроризм, исламизм жана порнографиялык маанидеги материалдарды издешээрин айтышкан. Бирок кандайдыр бир программа коюлары тууралуу эч ким үн каткан эмес.
Эске салсак, кыргыз-кытай чек арасында эки өткөрүү бекети бар, алар — "Эркечтам" жана "Торугарт".
