Жапаров БА өлкөлөрүн Кыргызстандын суу чарба секторун биргеликте каржылоого чакырды
Жазылуу
БИШКЕК, 22-апр. — Sputnik. Президент Садыр Жапаров Борбор Азия өлкөлөрүн Кыргызстандын суу чарба секторун биргелешип каржылоого чакырды.
Мамлекет башчы Астана шаарында өтүп жаткан Регионалдык экологиялык саммиттин пленардык жыйынында сүйлөгөнүн анын маалымат кызматы бидирди.
Жапаров климаттын өзгөрүшү региондо жана дүйнөдө суу ресурстарына, энергетикага байланыштуу көйгөйлөрдү ого бетер күчөткөнүн белгилеп, Кыргызстандын аймагында түзүлгөн суу ресурстарынын жалпы жылдык көлөмү болжол менен 50 миллиард куб метр деп эсептелерин кошмчалады.
“Биздин өлкө өз муктаждыктары үчүн болгону 12 млрд куб метрге жакын сууну пайдаланат, ал эми калган 38 млрд куб метр суу коңшу мамлекеттерге кетет. Биз Кыргызстанда калыптанып жаткан суу ресурстарынын Борбордук Азия өлкөлөрүнүн энергетикалык, социалдык-экономикалык жана азык-түлүк коопсуздугун камсыздоо үчүн чоң мааниге ээ экендигин түшүнөбүз. Муну эске алуу менен биз ондогон жылдар бою суу бөлүштүрүүнүн мурдагы лимитин сактап, суу топтоо жана чыгаруу боюнча кызматтарды, гидротехникалык курулуштардын сакталышын жана коопсуздугун, өзгөчө кырдаалдардан коргоонуну камсыз кылууну улантып келе жатабыз", — деди ал.
Мамлекет башчы Кыргызстан суу ресурстарынын пайда болуу зонасын коргоо жана сактоо үчүн олуттуу каржылык жана адам ресурстарын жумшап жатканын, ошону менен бирге бул үчүн казып алынган отун түрүндө компенсация албай жатканын айтты.
“Суу чарба секторуна акыркы бир жылда 80 миллион долларга жакын каражат бөлдүк. Соңку 5 жылда бул тармакка бюджеттен 259 миллион доллар багытталган, бул өлкөнүн жылдык бюджетинин 2 пайызын түзөт. Бирок бул каражаттар жана чаралар эскирген инфраструктураны жакшыртуу, натыйжалуу жана заманбап системаны куруу үчүн жетишсиз. Биз жасаган иштердин баары экосистемалык кызматтарды көрсөтүү болуп саналат, алар бардык суу пайдалануучулар тарабынан колдоого алынышы жана биргелешип каржыланышы керек. Аймактагы өлкөлөрдүн бирдиктүү макулдашууга келиши оңой эмес, бирок биз кызыкчылыктардын тең салмагын таап, чечимдерди иштеп чыгышыбыз керек", — деди Жапаров.
Президент чөлкөмдө суу-энергетика тармагында өз ара пайдалуу экономикалык компенсациялык механизмди заман талабындагы шарттарда киргизүүнү сунуштады. Ал ошондой эле Бишкек шаарында Энергияны жана ресурстарды үнөмдөөчү технологияларды киргизүү боюнча аймактык борбор ачуу демилгесин көтөрдү.
Белгилей кетсек, РЭСтин ишине Казакстан, Грузия, Түркмөнстан, Монголия, Өзбекстан, Тажикстан мамлекеттеринин президенттери жана Азербайжандын премьер-министри, ошондой эле эл аралык уюмдардын жетекчилери катышууда.
