Жердин жоголгон документтерин кантип калыбына келтирсе болот? Ыраат-тартиби

© Фото / пресс-служба ГКНБ КР
Жазылуу
Кагаз документтин жоголушу реестрде катталган укукту жокко чыгара албайт. Адегенде кайсы документ жоголгонун жана анын укук реестринде бар-жогун аныктоо зарыл. Реестрден алынган көчүрмө, каттоо ишиндеги көчүрмө жана дубликат — үчөө үч башка документ.
Кайсы документ жоголду?
Жоголгон документ | Кайда кайрылуу керек | Колго тие турган документ |
Реестрден көчүрмө | Каттоо органы же электрондук кызмат | Жаңы актуалдуу көчүрмө |
Кадастрдык план же мурдагы мамлекеттик акт | Кадастр жана каттоо органы | Кызматтын түрүнө жараша жаңы план, дубликат же маалымат |
Нотариалдык келишим же мурас укугунун күбөлүгү | Нотариус же ведомстволук нотариалдык архив | Дубликат же күбөлөндүрүлгөн көчүрмө |
Мамлекеттик же муниципалдык органдын чечими | Чечимди чыгарган орган же архив | Кайталап берилген нуска же архивдик көчүрмө |
Сот актысы | Тиешелүү сот | Күбөлөндүрүлгөн көчүрмө |
Колдо бар сүрөттү, көчүрмөнү, документтин номерин, датасын, кадастрдык кодду жана документти берген органды аныктап алыңыз, бул убактыңызды бир топ үнөмдөйт.
Документтердин айырмасы: "Жердин документтери: кадастрдык план, “кызыл китеп” жана техпаспорттун айырмасы".
1. Адегенде реестрдеги укукту текшериңиз
Кадастрдык код, дарек жана укук ээсинин маалыматтары менен аймактык каттоо органынан реестрден көчүрмө сураңыз. Электрондук кызмат жеткиликтүү болсо, аны "Түндүк" порталынан кызматтын аталышы боюнча табууга болот.
Жаңы көчүрмө жоголгон баштапкы документти бардык учурда алмаштырбайт. Бирок ал кимдин кандай укугу, үлүшү жана чектөөлөрү катталганын текшерүүгө жардам берет.
2. Каттоо ишиндеги документтердин көчүрмөсүн сураңыз
Каттоо ишинде мурда каттоого берилген документтердин көчүрмөлөрү болушу мүмкүн. Укук ээси же мыйзамда ыйгарым укук берилген жак жеткиликтүү документтердин көчүрмөсүн сурай алат. Мамлекеттик стандарт боюнча даярдоо мөөнөтү сегиз жумуш саатына чейин деп көрсөтүлгөн.
Адатта инсандыкты ырастоочу документ, төлөмдү ырастоо жана өкүл үчүн ыйгарым укук керек. Каттоо ишиндеги жеке маалымат жана документ алуу арыз ээсинин укуктук негизине жараша чектелиши мүмкүн.
3. Дубликат керекпи же көчүрмөбү?
Дубликат түп нуска менен бирдей юридикалык күчкө ээ документ катары каралат. Бирок органдын баары документке дубликат бере бербейт. Арызда "документти калыбына келтирүү" деп жалпы жазбастан, эмне керек экенин төмөнкүдөй кылып так көрсөтүңүз:
дубликат;
күбөлөндүрүлгөн көчүрмө;
архивдик көчүрмө;
жаңы кадастрдык план;
реестрден актуалдуу көчүрмө.
Бир орган башка мекеме түзгөн документтин дубликатын бербейт.
Документ реестрден табылбаса эмне кылуу керек?
Бул дароо эле укук жок дегенди билдирбейт. Эски архивдик материал, мурдагы каттоо китебиндеги жазуу же укук белгилөөчү документ талап кылынышы мүмкүн. Каттоо органынан издөө жыйынтыгын жана дагы кайсы документ керек экенин жазуу жүзүндө сураңыз.
Кадастрдык код белгисиз болсо даректи, болжолдуу жайгашкан жерди, жердин аянтын жана колдо бар эски документтерди көрсөтүңүз. Укук боюнча талаш жаралса архивдик далилдерди чогултуп, юридикалык жардам алыңыз.
Эгер укук ээси каза болсо
Маркумдун документин жөн гана анын тууганы өз атына жаздырып ала албайт. Мураскер нотариуска кайрылып, мурастоо жол-жобосун баштайт. Каттоо жана архивдик маалымат нотариустун суроо-талабы же мураскердин мыйзамдуу ыйгарым укугу боюнча алынат.
Алынган документти текшериңиз
аты-жөнү жана жеке маалыматтар;
кадастрдык код жана дарек;
аянт жана чек ара;
укуктун түрү жана үлүшү;
чектөөлөр;
баштапкы документтин номери жана датасы.
Айырма чыкса, аны кол менен оңдобоңуз.
Көп берилүүчү суроолор
"Кызыл китеп" жоголсо, укук жоголобу?
"Кызыл китептин" жоголушу жерге болгон укукту жокко чыгарбайт, реестрдеги жазууну текшерүү керек.
Сүрөтү же көчүрмөсү жетиштүүбү?
Издөө үчүн пайдасы тийиши мүмкүн, бирок расмий жол-жободо түп нускага тең документ катары дайыма кабыл алынбайт.
Жоголгон документ кийин табылсачы?
Дубликат же жаңы документ берилген болсо, кайсы нуска колдонуларын документти берген органдан тактаңыз.

