Осмоналиев: өлкөдө орус тилинин макамы мыйзам менен корголгон
© Sputnik / Асель Сыдыкова
Жазылуу
Президентке караштуу Мамлекеттик тил жана тил саясаты улуттук комиссиясынын төрагасы, профессор Каныбек Осмоналиев мамлекеттик тил боюнча кабыл алынган жаңы мыйзамдагы расмий тилдин ордун белгиледи.
Мамлекеттик тил боюнча кабыл алынган конституциялык мыйзамда расмий тилдин өлкөдө колдонулушун чектеген же кандайдыр бир беделине шек келтирген беренелер жок. Андай учурлар мыйзам долбоорунун мурдагы редакциясында бар болчу, биз анын баарын алып салдык. Бул тууралуу Каныбек Осмоналиев Sputnik Кыргызстан радиосуна маек куруп жатып билдирди.
Осмоналиев: өлкөдө орус тилинин макамы мыйзам менен корголгон
Анын айтымында, республикада расмий тилдин макамы да мыйзам менен корголгон.
"СССР тараган кайра куруу жылдарында өлкөдөн илим-билимдүүлөр, агартуучулар кете башташты. Алардын арты менен жаштар эмгек миграциясына агылды. Мына ошентип биз орус тилдүү билимдүү жарандарыбыздан дээрлик кол жууп калдык. Мындай элитанын өлкөдө көп болушу мамлекеттик тил менен расмий тилдин балансын сактап, өнүгүүсүн шарттамак. Тилекке каршы, бул боштукта ошол кездеги мыйзам чыгаруу өкүлдөрү, аткаруучу бийлик кайдыгер мамиле, иш билбестик кылып көп каталарды кетиришти. Мыйзамдар мезгил талабы менен өзгөрүлүп, толукталып, алымча-кошумча киргизилип турган жок. Эптеп эле айрым беренелерге чампаланган бир нерселерди чаптап коюп мыйзам жаздык деп жүрүштү. Кесепетин азыр көрүп жатабыз. Социалдык тармактарда мамлекеттик тил боюнча кабыл алынган конституциялык мыйзамды расмий тилдин макамын кичирейтүү, чектөө катары кабыл алуу — мына ушунун жыйынтыгы. Бир эле мисал, эми кыргыз тилин билбегендер мамлекеттик кызматтарда иштей алышпайт экен деп чуру-чууу түшүп жатышат. Бирок ошол эле жерде расмий тилди билбегендер да мамлекеттик кызматтарга алынбайт деп жазылып турат", — деди Осмоналиев.
Ал документ жүгүртүүдө иш кагаздары кайсы тилде келсе (мамлекеттик же расмий – ред.) ошол тилде жооп берүүгө мамлекеттик ведомстволор милдеттүү экенин кошумчалады.
