06:13 15 Тогуздун айы 2019
Түз эфир
  • USD69.8079
  • EUR77.0016
  • RUB1.0846
Белгилүү комузчу, СССРдин эл артисти Самара Токтакунованын архивдик сүрөтү

Атасын ыйлаткан Самара Токтакунова. Залкар комузчу тууралуу 6 факты

© Sputnik / Жоомарт Ураимов
Маданият
Кыскача шилтеме алуу
105330

Бүгүн белгилүү комузчу, СССРдин эл артисти Самара Токтакунованын туулган күнү.

Кыргыздын улуттук аспабын аздектеп чертип, аны дүйнө жүзүнө тааныткан инсан 74 жашка толду. Буга байланыштуу Sputnik Кыргызстан агенттиги тубаса талант ээсинин өмүрү жана чыгармачылыгындагы кызыктуу фактыларды сунуштайт.

Музыкага бөлөнгөн балалык. Белгилүү комузчу Самара Токтакунова 1944-жылы 9-мартта Чүй облусунун Кемин районундагы Кызыл-Суу айылында туулган. Анын атасы комузда, энеси ооз комузда мыкты ойногон. Мындан улам алар секелек кыздын музыканы тандап, чыгармачылыкка кадам таштоосуна себепчи болушкан. Айылдагы мектепти аяктагандан кийин өспүрүмдү апасы Фрунзедеги музыкалык училищеге комуз бөлүмүнө тапшырткан. 

Народная артистка СССР Самара Токтакунова в молодости
© Фото / из личного архива Самары Токтакуновой
СССРдин эл артисти Самара Токтакунова 56 жыл оркестрде комуз ойногон

Залкарлардын күүсү… Борбор калаадагы окуу жайдын 1-курсун аяктагандан кийин 15 жашынан тарта кесиби боюнча иштей баштаган. Токтогул Сатылганов, Ыбрай Туманов, Карамолдо Орозов, Муратаалы Күреңкеев, Атай Огомбаев, Шекербек Шеркулов өңдү залкарлардын күүлөрүн чертип, көпчүлүктүн купулуна толуп таанылган.

Ата тилегин орундаткан кыз. Комузчунун атасы Токтакун кызынын "Сынган бугуну" чертсе экен деген аруу тилеги болгон. Жаш талант кийин ал күүнү үч күн үйрөнүп, бир ай машыгып жолдошу менен төркүнүнө черткени барат. Үйдөгүлөр кошуналарын чакырып, дасторкон жайып ал күүнү алма бакта отуруп алып угушат. Ошондо атасы "садага болоюн, сен нан таап жегенге жарап, чоң артист болгон турбайсыңбы, эми өлсөм ыраазымын" деп ыйлаган жайы бар. 

Музыкант Чалагыз Исабаев и Народный артист СССР Самара Токтакунова
© Фото / из личного архива Самары Токтакуновой
Самара Токтакунова жолдошу Чалагыз Исабаев менен 26 жыл бирге өмүр сүргөн

Кош жылдыз. Окуу жайды аяктагандан кийин "Камбаркан" фольклордук тобунун түптөөчүсү Чалагыз Исабаевге турмушка чыгат. Бири-бирин аздектеп жашаган түгөйлөр 26 жыл бирге өмүр сүрүп, чыгармачылыкта бири-бирине жөлөк болушкан. 1991-жылы Чалагыз Исабаев жол кырсыгынан көз жумган. Жубайлар эки уулду татыктуу тарбиялап, бир баласы Актан Исабаев эстрада жанрында ырчы-аткаруучу, Аслан Исабаев АКШда скрипка боюнча сабак берип эмгектенет.

45 жылдан бери чертилген жалгыз комуз. Үчүнчү даражадагы "Манас" орденин жана "Даңк" медалынын ээси 56 жыл оркестрде ойноп, 1972-жылдан бери бир комузду чертип келет. СССРдин эл артисти чыгармачылыгынын аркасында дүйнөнү түрө кыдырган. Түрдүү эл аралык сынактарга катышып, концерт коюп КМШ өлкөлөрүнөн сырткары, Вьетнам, Швейцария, Монголия, Түркия, Куба, АКШ, Канада, Кытай, Финляндия, Египет, Япония, Дания, Мексика, Белгия, Германия, Норвегия, Голландия, Францияга чейин барган. 

Руководитель группы Ялла Фаррух Закиров и Народный артист СССР Самара Токтакунова
© Фото / из личного архива Самары Токтакуновой
Токтогул атындагы мамлекеттик сыйлыктын лауреаты 38 жылдан бери жаш таланттарды тарбиялап келет

Чарчабаган профессор. Токтогул атындагы мамлекеттик сыйлыктын лауреаты азыр дагы Калый Молдобасанов атындагы улуттук консерваторияда мугалим болуп иштейт. Профессор 38 жылдан бери окутуучулук менен алектенип, бир топ шакирттерди тарбиялаган. Алардын алды өлкөнүн эмгек сиңирген артисти болсо, арты маданияттын мыкты кызматкери, эл аралык сынактардын жеңүүчүлөрү болгонго чейин жетишкен.

Тема боюнча

Кайран элге күйгөн, Tico айдаган Доке. Дооронбек Садырбаев тууралуу 7 факты
Ак таңдай акын Элмирбек Иманалиев 40 жашта! Көп кырдуу талант тууралуу 7 факты
Чолпон жылдыздай жанган Чолпонбек Базарбаев тууралуу 5 факты
Белгилер:
комузчу, артист, Самара Токтакунова, Кыргызстан

ЭҢ МААНИЛҮҮ