БИШКЕК, 3-Фев. — Sputnik. Кыргызстанда 2017-жыл ичинде интернет-алдамчылык фактылары катталганын Sputnik Кыргызстан агенттигине Gert-KG маалыматтык коопсуздук борборунун адиси Антон Кирсанов айтып берди. Анын пикиринде кибер кылмышкерлердин амалдары күн санап артып барат.
Бүгүнкү күндө алдамчылыктын жаңы түрүнө кабылган 15 факты катталган. Анын курмандыктарынын көбү эркектер. Сулуу кыздын сүрөтү жүктөлгөн жалган аккаунттун ээси эркектерге "телефонумду уурдап кетишти. Кылмышкерлер менин жеке маалыматтарымды ала электе аппаратты блоктоп салыш керек" деп жардам сурамыш этишет.
"Интернет колдонуучу жардам берүүнү чечип, ал айткан аракеттерди жасай баштайт. Бул учурда кылмышкер жарандын аппаратын толугу менен блоктоп салат дагы, акча талап кыла баштайт", — деди Кирсанов.
"Жазышып жаткан адамды сөзсүз текшериш керек. Ата-энелерге балдарынын атынан акча которууну суранган билдирүүлөр түшкөн учурлар арбын", — деп белгиледи IT-адис.
Кылмышкерлердин кайырмагына илинбеш үчүн эмне кылуу керек экенин IT-адис Сергей Аладьев менен Михаил Дудин Sputnik Кыргызстан агенттигине айтып беришти.
1. Бейрасмий сайттардан тиркемелерди жүктөө менен зыяндуу программалык код көчүрүлүп калышы мүмкүн. Мындай учурда программа сиздин телефонуңуздагы маалыматтарды көчүрүп үчүнчү адамдарга жибере баштайт.
3.Спам билдирмелер келсе, абайлаңыз. Маалымат спам экенин кээде билбей калышыңыз мүмкүн. Анткени досторуңуз хакерлердин курмандыгы болуп калышы ыктымал. Курбуңуздан сүрөттү же видеону жүктөп алууну сунуштаган шилтеме келиши мүмкүн. Ага киргенден кийин вирус сиздин аппаратыңызда болот.
4. WhatsApp, Viber, Telegramm, "Клиент Facebook" мессенджерлерин бузуу оңойго турбайт.
5. Смартфонго сөзсүз түрдө антивирус орнотуп, бат-бат жаңылап туруңуз.
6. Пицца заказ кылуу үчүн арналган тиркеме камерага, контактыларга уруксат сурап жатса күмөн санай баштаңыз. Ар бир чыгып жаткан маалыматка өзгөчө, көңүл буруп "улантуу", "кабыл" алуу дегендерди баспаш керек.
7. Эгер сиз телефонуңузга ашыкча нерсе жүктөбөгөн адам болсоңуз анда коркунуч жок.
