Жер титирегенде адам эмне кылышы керек. ӨКМдин түшүндүрмөсү
© Sputnik / Асель Сыдыкова
Жазылуу
ӨКМдин Жарандык коргонуу адистерин даярдоо жана кайра даярдоо борборунун жарандык коргонуу кафедрасынын башчысынын орун басары, подполковник Марат Иргебаев 4 баллдан өйдө катталган жер титирөө олуттуу кыйроолорго алып келерин айтты.
Өзгөчө кырдаалдар үчүн деп ар бир адам "керектүү буюмдар чемоданын" даярдап алышы керек. Анда тамак-аш, суу, жылуу кийимдер, байланыш каражаттары жана документтердин көчүрмөлөрү же сканерленген документтер менен флешка салынышы зарыл. Бул тууралуу Марат Иргебаев Sputnik Кыргызстан радиосунун эфиринде маек куруп жатып билдирди.
Жер титирегенде адам эмне кылышы керек. ӨКМдин түшүндүрмөсү
Анын айтымында, жер титирөөдөн кийин адамдарга биринчи жардам көрсөтүүдө кандай болгон күндө да дайыма "өзүңө зыян келтирбе" деген эрежени сактоо керек.
"Кырсык башталганда адам дайыма өзү менен алып жүргөн буюмдарын: телефон, айрым документтер, паспорт, айдоочулук күбөлүктү кошо чемоданга салып, 10 секунддун ичинде көчөгө чыгып кетиши керек. Эгерде жер титирөө учурунда адам биринчи кабатта болсо, анда 10-15 секунддан соң биринчи титирөөдөн кийин көчөгө чыгып кетүү мүмкүнчүлүгү бар. Жер титирөө учурунда адам экинчи кабатта болсо бөлмөдөгү эң коопсуз жерди табышыңыз (бурч, столдун асты ж.б.) керек. Эч качан терезеден секирбеш керек. Эгер жер титирөө учурунда адам сыртта болсо, туруктуу эмес курулуштардан, кыйрашы мүмкүн болгон чакан имараттардан мүмкүн болушунча алыс болушу шарт. Ачык жерге качып, көрнөк-жарнактар, күркөлөрдөн, аялдамалардан да алыс болууга аракет кылыңыз. 1-3 балл болгон титирөө билинип-билинбейт. Ал эми 4 баллдан өйдө катталган жер титирөө олуттуу кыйроолорго алып келет. Зилзаланын болорун алдын ала божомолдоо мүмкүн эмес. Эӊ көп жер силкинүү катталган Япония да мындай мүмкүнчүлүктөргө жете элек. Бирок жер силкинүүнүн алдында бош орнотулган объектилер термелип, жарык өчүп-жана баштайт. Бул белгилер байкалганда дароо керектүү буюмдарды алып, коопсуз жерге жайгашуу зарыл. Жер титирөө учурунда, ошондой эле өрт учурунда эч качан лифт колдонууга болбойт. Тепкич менен гана түшүү керек. Имараттан чыгып баратканда бардык электр, газ булактарын өчүрүп, суу түтүктөрүн бекитип салган да оӊ. Бул жер титирөөнүн көбүрөөк чыгым алып келишин алдын алат", — деди Иргебаев.
Ал жер титирөөлөр орточо эсеп менен 5-20 секундага чейин созулуп токтой турганын, кийинки силкинүүгө чейин (афтершок) адам коопсуз жайга чыгып кетиши керектигин кошумчалады.
