01:09 20 Үчтүн айы 2021
Түз эфир
  • USD84.7995
  • EUR102.6837
  • RUB1.1502
Саясат
Кыскача шилтеме алуу
273001

Садыр Жапаров премьер-министрликке бекитилип, андан соң президенттин милдетин аткарып жаткандан бери дээрлик бардык кадрлар алмашты, бир катар жаңы дайындоолорго кол койду.

Sputnik Кыргызстандын редакциясы алардын баарын бир сыйра көздөн сыдыра, Жапаров менен кандай тааныштыгы бар экенин эске салууну чечти.

2020-жылдын октябры өлкөнүн тарыхындагы буркан-шаркан түшкөн окуяларга жык мезгил болду. Атап айтканда, парламенттик шайлоо өттү, анын жыйынтыгына нааразы болгон эл толкуду. Шайлоонун тыянагы жокко чыгарылды.

Бул окуялардын шарданы менен Садыр Жапаров абактан бошотулуп, үч жолку аракеттин натыйжасында өлкөнүн премьер-министри болуп шайланды. Сооронбай Жээнбеков отставкага кеткенден кийин ал президенттин милдетин аткарып калды. Андан бери бир катар кадрдык дайындоолор жүрдү.

Sputnik Кыргызстандын редакциясы Жапаров менен жаңы дайындалган кадрлардын жолу кандайча кесилишкенин эстеп көрдү. Маалымат ачык булактардан алынды.

Дайындоолордун көпчүлүгү саясий экенин дагы бир ирет сиздерге эскертип, бул материалда Жапаров саясаттын туу чокусуна чыкканга дейре тааныш болгон кадрлар туурасында да сөз кылдык.

Башкы прокурор

2012-жылдын 3-октябрында "Ата-Журт" оппозициялык партиясынын депутаттары "Ала-Тоо" аянтында Кумтөр алтын кени боюнча митинг өткөргөн. Ошол митингде Ташиев Ак үйдү айланта курчаган темир коргондон ашып түшкөн. Ал, Талант Мамытов жана Садыр Жапаров бийликти күч менен басып алуу аракетине шектелип, УКМКнын убактылуу тергөө абагына киргизилген. 2013-жылы райондук сот аларды күнөөлүү деп таап, Ташиев менен Жапаровду бир жарым жылга, ал эми Мамытовду бир жылга эркинен ажыраткан.

 Депутат ЖК 6 созыва Курманкул Зулушев от фракции Республика – Ата-Журт. Архивное фото
Башкы прокурор Курманбек Зулушев

Кийин Курманбек Зулушевдин төрагалыгы алдында шаардык соттун коллегиясы аларды актап, бирок Жогорку сот биринчи инстанциядагы соттун чечимин күчүндө калтырган. Ошол эле 2013-жылы Зулушев жана экинчи сот Медербек Сатыев "кылмыш ишин кароодо КР Кылмыш-жазык кодексин одоно бузгандыктары" үчүн деген себеп менен иштен кетирилген.

Жогорку Кеңештин депутаты Зулушевди өткөн айда көзөмөлдөөчү органдын башчылыгына көрсөтүштү. Парламентарийлер анын талапкерлигин жактырышты. Белгилей кетсек, быйыл октябрда мындан жети-сегиз жыл мурунку кылмыш иш боюнча Жапаров, Мамытов жана Ташиевди актоо өкүмү күчүндө калтырылган.

УКМК төрагасы

"Мекенчил" партиясынын лидери Камчыбек Ташиев менен Жапаров бири-бирин кыйла мезгилден бери жакшы билишет. Жапаровдун айтымында, алар 15 жыл мурда таанышып, бирге иштешкен. Жогорку Кеңештин эки жолку чакырылышына депутат болушкан.

Лидер партии Мекенчил (Патриот) Камчыбек Ташиев на внеочередном заседании парламента КР в государственной резиденции Ала-Арча в Бишкеке.
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
УКМК төрагасы Камчыбек Ташиев

Кумтөр маселеси боюнча митингди чогуу уюштурушкан, андан соң бийликти күч менен басып алуу аракети боюнча ишке шектелишкен. Жапаровго бийликтин жогорку тепкичине чыгууга Ташиев көмөктөшкөнү эч кимге жашыруун эмес. Саясатчы Өмүрбек Текебаев аны "дос-секретарь" деп атады. Эске салсак, мурда өлкөдө идеологияга жооп берчү – мамлекеттик катчы (госсекретарь) кызматы болгон. Ташиев Жапаров абактан чыгарылган күндөн тарта жанында коштоп жүргөндүктөн, ЖК төрагасы Текебаев ага ушундай ылакап ысым ыйгарды. Белгилей кетсек, Ташиев "Мекенчил" партиясы 2010-жылдын июль айында эле түптөлгөнүн, негиздөөчүлөрдүн бири Садыр Жапаров экенин айтканы бар.

Вице-премьер

Биринчи вице-премьерликке Артем Новиковдун талапкерлигин Жапаровго өкмөттүн аппараты сунуштаган. Бирок вице-премьерлердин дагы бири Равшан Сабиров жакындагы эле шайлоого "Мекенчил" партиясынын катарында катышкан. Ташиев, Жапаров жана Сабиров Жогорку Кеңештин бешинчи чакырылышынын депутаттары болушкан.

Первый вице-премьер-министр Кыргызской Республики Артем Новиков во время принесения присяги на заседании Жогорку Кенеша в государственной резиденции Ала-Арча. 28 октября 2020 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Биринчи вице-премьерликке Артем Новиков

Президенттик аппараттын жетекчисинин биринчи орун басары

Медербек Сатыев да Зулушев сымал 2013-жылы Бишкек шаардык сотунун судьясы болгон. Ал Жогорку Кеңештин ошол учурдагы депутаттары Жапаров, Ташиев жана Мамытовду актаган коллегиянын курамында эле. 2020-жылдын 20-октябрында мурдагы сот президенттик аппараттын жетекчисинин биринчи орун басарлыгына дайындалган.

Өкмөттүн аппарат жетекчиси

Руководитель Аппарата Правительства Бактыбек Аманбаев во время принесения присяги на заседании Жогорку Кенеша в государственной резиденции Ала-Арча. 28 октября 2020 года
© Sputnik / Табылды Кадырбеков
Өкмөттүн аппарат жетекчиси Бактыбек Аманбаев

Мурдагы журналист Бактыбек Аманбаев коомчулукка көбүрөөк акыйкатчы катары белгилүү. Акыйкатчылыкты ал 2013-жылдан 2015-жылга дейре аркалаган. Парламенттик шайлоого Аманбаев "Мекенчил" партиясынын атынан катышкан. Октябрдын экинчи жарымында министрлик деңгээлдеги өкмөттүк аппараттын жетекчиси болуп дайындалган.

Президенттин маалымат кызматынан жетекчиси

Руководитель пресс-службы президента Нургазы Анаркулов на пресс-конференции и.о. Президента КР Садыра Жапарова для представителей средств массовой информации. 12 ноября 2020 года
© Пресс-служба президента КР / Султан Досалиев
Президенттин маалымат кызматынан жетекчиси Нургазы Анаркулов

Нургазы Анаркулов кезегинде Камчыбек Ташиев, Садыр Жапаров жана Талант Мамытов мүчө болгон "Ата-Журт" партиясынын басма сөз кызматын жетектеген. 2012-жылы 4-октябрда, аталган депутаттар камалган күндүн эртеси, дал ушул сыпатта ал маалымат жыйынын өткөргөн.

Соңку убакта Анаркулов "Мекенчил" партиясынын маалымат катчылыгын аркалап келген.

Мамлекеттик миграция кызматынын башчысы

21-октябрда Таштанбек Каймазаров Мамлекеттик миграция кызматынын төрагалыгына дайындалды. Ал парламенттик шайлоого аттанган "Мекенчил" партиясынын тизмесинде 42-сапта эле. Талапкерлер тизмесинде Каймазаров "Мадина" ЖЧКсынын администратору деп көрсөтүлгөн.

Эки губернатор

Полномочный представитель правительства в Джалал-Абадской области Абсаттар Сыргабаев
© Фото / Зульфия Тургунова
Өкмөттүн Жалал-Абад облусундагы өкүлү Абсаттар Сыргабаев

Октябрда Абсаттар Сыргабаевди өкмөттүн Жалал-Абад облусундагы өкүлү, ал эми Нарын облусуна Сабыркул Ашимбаевди дайындашкан. Экөө тең Жогорку Кеңеш депутаттыгына "Мекенчил" партиясынан талапкер эле. Белгилей кетсек, Сыргабаев Ташиевдин кичи мекени – Сузак районунун Барпы айыл округун башкарган.

Сөз соңунда

Президент жана премьер-министр Жогорку Кеңештин спикерин дайындоого укугу жок. Бул — парламентарийлерге таандык ыйгарым укук. Бирок Канат Исаев отставкага кеткенде мыйзам чыгаруу органынын төрагалыгына Мамытов шайланды. Жогоруда белгилеп өткөндөй, жаңы спикер Жапаров жана Ташиев менен биргеликте "Ата-Журт" партиясынан Жогорку Кеңешке депутат болгон. Үчөө тең өйдөдө аталган кылмыш ишинде фигурант болгон.

4-ноябрда Мамытов ("Республика — Ата-Журт" фракция) төрага болуп шайланды. Ал эми жакында эле Жапаров биринчи маалымат жыйынында ал өзү шайлоого катышууга отставкага кеткенде жаңы шайланган спикер мамлекет башчысынын милдетин аткарарын жар салды.

Тема боюнча

Садыр Жапаров президенттин милдетин ким аткарып, премьерлик кимге өтөрүн айтты
Садыр Жапаров менен кошо камалган. Талант Мамытов тууралуу 9 факты
Белгилер:
башкаруу, бийлик, президенттик шайлоо, Садыр Жапаров, Кыргызстан

ЭҢ МААНИЛҮҮ